Πιστοποιητικά ναυτικής ικανότητας της Διεθνούς Συμβάσεως STCW 1978

Απόστρατοι αξιωματικοί του Πολεμικού Ναυτικού (ΠΝ) κατήγγειλαν στον
Συνήγορο ότι η αρμόδια διεύθυνση του Υπουργείου Ναυτιλίας και Αιγαίου απέρριψε
αίτημά τους για συμμετοχή στις διαδικασίες εκπαίδευσης και ελέγχου στο Κέντρο
Επιμόρφωσης Στελεχών Εμπορικού Ναυτικού (ΚΕΣΕΝ).

Η αιτιολογία της απόρριψης
ήταν ότι δεν είναι κάτοχοι αποδεικτικών ναυτικής ικανότητας, καθώς υπερισχύει του
Βασιλικού %ιατάγματος (Β%) του 1954, η %ιεθνής Σύμβαση STCW 1978 (Ν.
1314/1983), όσον αφορά τα ελάχιστα επίπεδα εκπαίδευσης ναυτικών.
Οι διατάξεις του ανωτέρω Β% ορίζουν ότι οι απόστρατοι μόνιμοι αξιωματικοί του ΠΝ
αποκτούν αυτοδικαίως αποδεικτικά ναυτικής ικανότητας (δίπλωμα ή πτυχίο
Εμπορικού Ναυτικού), υπό την προϋπόθεση ότι δεν κατέστησαν απόστρατοι λόγω
επαγγελματικής ανικανότητας. Παράλληλα, η %ιεθνής Σύμβαση ορίζει τις ελάχιστες
υποχρεωτικές απαιτήσεις και τα πιστοποιητικά ναυτικής ικανότητας τα οποία
οφείλουν να κατέχουν οι υπηρετούντες στα εμπορικά πλοία. Με τον τρόπο αυτό
διασφαλίζεται ότι διαθέτουν τα κατάλληλα προσόντα για την προστασία της
ανθρώπινης ζωής και της περιουσίας στην θάλασσα, καθώς και για την προστασία
του θαλάσσιου περιβάλλοντος.
Ο Συνήγορος του Πολίτη διατύπωσε την άποψη ότι οι διατάξεις του Β% δεν έχουν
καταργηθεί από αντίστοιχες διατάξεις της %ιεθνούς Συμβάσεως. Συνεπώς,
συνεχίζουν να ισχύουν παρέχοντας το δικαίωμα σε απόστρατους αξιωματικούς του
ΠΝ να αποκτούν αυτοδίκαια αποδεικτικά ναυτικής ικανότητας. Επίσης, τόνισε ότι οι
απόστρατοι αξιωματικοί του ΠΝ θα πρέπει να διαθέτουν τις απαιτούμενες γνώσεις
που ορίζει η παραπάνω Σύμβαση. Κατ’ επέκταση, η %ιοίκηση οφείλει να παράσχει
στους ενδιαφερόμενους τη δυνατότητα να υποστούν την προβλεπόμενη πρόσθετη
εκπαίδευση και τις σχετικές εξετάσεις πιστοποίησης στο ΚΕΣΕΝ, ώστε να καταστούν
δικαιούχοι πιστοποιητικών ναυτικής ικανότητας της %ιεθνούς Συμβάσεως STCW
1978.
Το αρμόδιο Υπουργείο ενημέρωσε την Αρχή ότι πρόκειται να εκδοθεί απόφαση του
Υπουργού Ναυτιλίας και Αιγαίου για το θέμα αυτό.
Μετά την παρέμβαση του Συνηγόρου εκδόθηκε ο Ν. 4150/2013 με τον οποίο
καταργούνται οι διατάξεις του Β% του 1954, καθώς και κάθε άλλη γενική ή ειδική
διάταξη περί απόκτησης αποδεικτικών ναυτικής ικανότητας για τους προερχόμενους
από το Πολεμικό Ναυτικό, το Λιμενικό Σώμα – Ελληνική Ακτοφυλακή και άλλες ειδικές
κατηγορίες. 1στόσο, ορίζεται ότι με Προεδρικό %ιάταγμα (Π%) το οποίο πρόκειται να
εκδοθεί, θα καθορισθούν οι ελάχιστες υποχρεωτικές απαιτήσεις εκπαίδευσης
σύμφωνα τη %ιεθνή Σύμβαση και τις σχετικές κανονιστικές ρυθμίσεις. Επίσης, με το
ίδιο Π% θα καθορισθεί ο τρόπος απόδειξης και πιστοποίησης των νομίμων
προσόντων των αξιωματικών, οι σχετικές διαδικασίες ελέγχου αυτών, θέματα σχετικά
με την κάλυψη δαπανών φοίτησης, καθώς και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια.
Ο Συνήγορος του Πολίτη τονίζει την ανάγκη έκδοσης του προβλεπόμενου Π%, σε
σύντομο χρόνο, προκειμένου να δοθεί η δυνατότητα σε απόστρατους αξιωματικούς
των προαναφερομένων «Σωμάτων» να καταστούν, κατόπιν εκπαίδευσης, κάτοχοι
πιστοποιητικών ναυτικής ικανότητας της %ιεθνούς Συμβάσεως STCW 1978.